مشاوره ژنتیک سرطان زنان، شاخهای از ژنتیک پزشکی است که به بررسی احتمال بروز سرطانهای ارثی در زنان میپردازد و فرآیندی است که هدف اصلی آن مشخص کردن خطر وقوع یا تکرار سرطان است.
با توجه به شیوع سرطان پستان در خانمها و افزایش آن در سالهای اخیر، مشاوره، پیشگیری و تعیین ریسک سرطان پستان در همهی خانمها حتی در صورت نداشتن سابقه سرطان در الویت قرار میگیرد.
سرطانهای ارثی زنان کدامند؟
احتمال وراثتی بودن سرطان تخمدان، رحم، دهانهی رحم و پستان در مقایسه با سرطانهای دیگر بیشتر است. کلا سرطانهای ارثی در مقایسه با سرطانهای غیر ارثی سن شروع پایینتری دارند، شدیدتر هستند و سابقه ی ابتلای چندین نفر در خانواده وجود دارد. در این حالت ژن معیوب از پدر یا مادر به فرزند منتقل شده و شانس ابتلا به سرطان را افزایش میدهد.
در حدود 5 تا 10% از موارد سرطان پستان وراثتی هستند. شایعترین علت سرطان پستان ارثی جهش در ژنهای BRCA1 یا BRCA2 است.
در حدود 23% از موارد سرطان تخمدان ارثی هستند و اکثر آنها در اثر جهش در ژن BRCA1 یا BRCA2 ایجاد میشوند. اختلال در عملکرد این ژنها با خطر ابتلا به سرطان پستان و تخمدان ارثی همراه است.
در حدود 10% از موارد سرطان رحم یا اندومتر وراثتی هستند.
اکثر موارد این سرطان در اثر آلودگی با تیپهای پر خطر ویروس HPV ایجاد میشوند. مطالعات نشان میدهد در افراد مبتلا به انواع پر خطر این ویروس که به طور کامل درمان نشدهاند شانس ابتلا بیشتر است. با این حال افراد مبتلا به سندرم ژنتیکی پوتزژوگر شانس بیشتری برای ابتلا به سرطان دهانهی رحم ارثی در مقایسه با سایر افراد دارند.
هدف از مشاورۀ ژنتیک سرطانهای ارثی در زنان:
چه کسانی نیاز به مشاورۀ ژنتیک سرطانهای ارثی زنان دارند؟
سرطان پستان:
فرد مناسب برای انجام مشاوره ژنتیک سرطان زنان کیست؟
بهتر است فرد مبتلا به سرطان مورد مشاوره قرار گیرد و پس از مشاوره ژنتیک و در صورت نیاز به دنبال آن تست ژنتیک انجام شود.
مزایای آزمایش ژنتیک سرطان ارثی
آزمایش ژنتیک سرطان ارثی میتواند مزایای قابل توجهی برای افراد و سیستمهای بهداشتی به همراه داشته باشد. این آزمایش به شناسایی جهشهای ژنتیکی مرتبط با سرطانهای ارثی کمک میکند و میتواند بهطور مؤثر در پیشگیری، درمان و مدیریت سرطانها تأثیرگذار باشد.
می تواند به شناسایی افراد سالم خانواده که جهش را به ارث برده اند و در معرض ابتلا قرار دارند، کمک کند.
